ABD Yüksek Mahkemesi, eski Başkan Donald Trump'ın uyguladığı acil durum tarifelerini yasaya aykırı buldu. Bu karar, ABD'nin ticaret politikalarının geleceği ve bugüne kadar tahsil edilen gümrük vergileri üzerinde önemli belirsizlikler yaratıyor.
Mahkeme, Trump yönetiminin Uluslararası Acil Ekonomik Güçler Yasası (IEEPA) çerçevesinde gümrük vergisi uygulama yetkisini aşırı yorumladığını belirtti. Bu yasaya dayanarak uygulanan tarifelerin, Kongre'nin yetkisi dışında olduğuna hükmedildi.
Mahkeme Kararının Ticaret Üzerindeki Etkileri Neler?
Yüksek Mahkeme'nin 6'ya 3 oyla aldığı bu karar, gümrük vergisi koyma yetkisinin yalnızca Kongre'ye ait olduğunu vurguladı. Trump, IEEPA kapsamında ABD'nin ticaret ortaklarına karşı gümrük vergileri uygulamıştı, ancak mahkeme bu uygulamanın hukuki dayanağının olmadığını ortaya koydu.
Karar, Trump yönetiminin ticaret politikalarına hukuki bir engel getirirken, IEEPA kapsamında tahsil edilen milyarlarca dolarlık gümrük vergisinin akıbeti hakkında belirsizlikler doğurdu. Penn-Wharton Bütçe Modeli'ne göre, bu tarifeler için geri ödenmesi gereken tutarın 175 milyar dolardan fazla olduğu tahmin ediliyor.
Gümrük Vergilerinin İadesi Süreci Nasıl İşleyecek?
Mahkeme, bugüne kadar toplanan gümrük vergilerinin iadesine dair bir yol haritası sunmadı. Yüksek Mahkeme Yargıcı Brett Kavanaugh, bu durumun ABD Hazinesi üzerinde önemli sonuçlar doğurabileceğine dikkat çekti. Kavanaugh, hükümetin ithalatçılardan topladığı milyarlarca doları iade etmesi gerekip gerekmediği konusunda belirsizlikler olduğunu ifade etti.
ABD Başkanı Trump ise, mahkeme kararının ardından yaptığı açıklamada, IEEPA tarifelerinin ötesinde daha güçlü yöntemlerin mevcut olduğunu belirtti. Ancak, kararın gümrük vergilerinin geri ödenmesine ilişkin bir hüküm içermemesi, bu konunun gelecekte dava konusu olabileceğini gösteriyor.
Yeni Küresel Tarife ve Ticaret Anlaşmalarında Belirsizlikler
Trump, basın toplantısında tüm ülkelere yönelik yüzde 10'luk küresel gümrük vergisi getirilmesine ilişkin kararı duyurdu. Bu karar, 1974 Ticaret Yasası'nın 122. maddesi uyarınca alındı ve 24 Şubat'tan itibaren yürürlüğe girecek. Ancak bazı ürünlerin bu vergiden muaf tutulacağı açıklandı.
Yüksek Mahkeme'nin kararı, ticaret anlaşmalarında belirsizlik yaratırken, ithalatçıların geri ödeme talep etmesi için yasal bir zemin sağladı. İthalatçı firmaların mahkeme kararını emsal göstererek toplu dava açması bekleniyor. Bu durum, ticaret diplomasisinde daha fazla belirsizlik yaratabilir.
