Petrol fiyatları, ABD ile İran arasındaki gerilimin yeniden tırmanması ve enerji altyapısına yönelik tehditlerin artmasıyla yükselişe geçti.
Dün 87,55 dolara kadar çıkan Brent petrolün varil fiyatı, günü 84,73 dolar seviyesinde tamamladı. Brent petrol bugün saat 09.45 itibarıyla önceki kapanışa göre yaklaşık yüzde 0,7 artarak 85,30 dolardan işlem gördü.
Aynı dakikalarda Batı Teksas türü ham petrolün varil fiyatı ise 79,66 dolar seviyesinde alıcı buldu.
Petrol fiyatları neden yükseliyor?
Petrol piyasasındaki yükselişte, ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’a yönelik açıklamalarının ardından jeopolitik risklerin yeniden artması etkili oldu.
Trump, ABD’nin İran’a yönelik saldırılarının süreceğini belirterek Tahran yönetiminin müzakere masasına oturmaması halinde enerji santralleri ve köprülerin hedef alınabileceğini söyledi.
ABD Başkanı’nın açıklamaları, İran’ın enerji üretimi ve ihracatında aksama yaşanabileceği endişesini artırırken, petrol fiyatlarına yeni bir risk primi eklendi.
Hürmüz Boğazı yeniden gündemde
Petrol piyasalarının yakından izlediği bir diğer başlık Hürmüz Boğazı’ndaki gelişmeler oldu.
Trump, daha önce Hürmüz Boğazı’ndan geçen gemilerden yüzde 20 geçiş ücreti alınmasına yönelik planı gündeme getirmişti. Son açıklamasında ise bunun yerine bazı Körfez ülkeleriyle ticaret ve yatırım anlaşmaları yapılacağını belirtti.
İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi ise ABD’nin saldırıları ve deniz ablukasını yeniden uygulama girişimi nedeniyle İslamabad Mutabakatı’nın geçerliliğini yitirdiğini açıkladı.
Hürmüz Boğazı, dünya petrol ticaretinin en kritik geçiş noktalarından biri olarak görülüyor. ABD Enerji Enformasyon İdaresine göre boğazdan geçen petrol miktarı, küresel deniz yoluyla taşınan petrolün yaklaşık yüzde 29’una karşılık geliyor.
Brent petrol 100 dolara çıkabilir mi?
Analistler, küresel petrol arzının şu aşamada yeterli olduğunu ancak İran’ın enerji ihracatının hedef alınması veya Hürmüz Boğazı’ndaki geçişlerin yeniden aksaması halinde fiyatların hızla yükselebileceğini belirtiyor.
Enerji altyapısının doğrudan hedef alınması halinde Brent petrolün yeniden 100 dolar seviyesine yaklaşabileceği değerlendiriliyor.
Buna karşılık diplomatik bir çözüm bulunması ve Hürmüz Boğazı’ndaki geçişlerin normale dönmesi durumunda fiyatların 75-80 dolar bandına gerileyebileceği tahmin ediliyor.
ABD Enerji Enformasyon İdaresi ise temmuz ayı kısa vadeli görünümünde artan küresel üretim ve stoklardaki gelişmeler nedeniyle Brent petrolün üçüncü çeyrekte ortalama 74 dolar seviyesinde olmasını bekliyor.
ABD petrol stokları ne kadar azaldı?
Amerikan Petrol Enstitüsü, ABD’nin ticari ham petrol stoklarının geçen hafta 564 bin varil azaldığını tahmin etti.
Piyasa beklentisi ise stokların 2 milyon 700 bin varil azalması yönündeydi. Beklentiden daha sınırlı stok düşüşü, petrol fiyatlarındaki yükselişi bir miktar sınırlayan unsur oldu.
Piyasaların gözü bugün ABD Enerji Enformasyon İdaresinin açıklayacağı resmî petrol stok verilerine çevrildi. EIA’nın haftalık petrol raporunun 15 Temmuz’da yayımlanması planlanıyor.
Petrol fiyatları akaryakıta zam getirir mi?
Brent petrol fiyatlarındaki yükseliş, Türkiye’de benzin ve motorin fiyatları açısından da yakından takip ediliyor.
Türkiye’de pompa fiyatları; uluslararası işlenmiş ürün fiyatları, döviz kuru, vergi ve dağıtım maliyetlerine göre belirleniyor. Bu nedenle Brent petrolün yükselmesi tek başına hemen zam anlamına gelmese de yükselişin kalıcı olması durumunda akaryakıt fiyatları üzerinde yukarı yönlü baskı oluşturabilir.
Yeni bir benzin veya motorin zammının kesinleşmesi için dağıtım şirketlerinin güncel fiyat listelerinin ve sektör duyurularının takip edilmesi gerekiyor.
Teknik seviyeler
Brent petrolde teknik açıdan 84,82 dolar destek, 85,94 dolar ise direnç seviyesi olarak izleniyor.
Fiyatın 85,94 doların üzerinde kalıcı olması halinde yukarı yönlü hareketin güçlenebileceği; 84,82 doların altına gerilemesi halinde ise satış baskısının artabileceği değerlendiriliyor.
