Kamuoyunda 12. Yargı Paketi olarak bilinen “Yargının Etkin ve Verimli İşlemesine Yönelik Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi”, Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulunda kabul edilerek yasalaştı.
Düzenleme; dolandırıcılık suçlarında banka hesabının kullandırılması, miras kalan taşınmazların açık artırmayla satılması, idare mahkemelerinde tek hâkimle görülecek davalar, noterlik evraklarının elektronik ortamda gönderilmesi ve kanuni faiz oranının belirlenmesi gibi farklı alanlarda değişiklikler getiriyor.
IBAN düzenlemesi kimleri kapsıyor?
Paketin kamuoyunda en fazla merak edilen bölümlerinden biri, banka veya ödeme hesaplarını başkalarının kullanımına veren kişilere ilişkin düzenleme oldu.
Dolandırıcılık veya nitelikli dolandırıcılık suçuna katılımı yalnızca banka hesabı, kredi kartı, ödeme hesabı veya kripto varlık hesabının kullanılmasını sağlayan bilgi ya da araçları başkasına vermekten ibaret olan kişiler için verilecek cezanın yarı oranında indirilmesi öngörülüyor.
Düzenleme yalnızca banka hesaplarını değil; ödeme hizmeti sağlayıcıları, aracı kurumlar ve kripto varlık hizmet sağlayıcıları nezdindeki hesapları da kapsıyor.
Her IBAN veren kişinin cezası silinecek mi?
Düzenleme, banka hesabını başkasına veren herkese otomatik cezasızlık veya genel af getirmiyor.
Cezada indirim uygulanabilmesi için kişinin dolandırıcılık suçuna katılımının, hesabın kullanılmasını sağlayan bilgileri veya araçları vermekle sınırlı olduğunun yargılama sırasında belirlenmesi gerekiyor. Dolandırıcılık eyleminin planlanması, mağdurlarla iletişim kurulması veya suçtan doğrudan kazanç sağlanması gibi farklı fiillerin bulunması hâlinde dosya kendi şartları içinde değerlendirilecek.
Bu nedenle düzenlemenin “IBAN kiralayanlara af” şeklinde yorumlanması doğru olmayacak.
Devam eden davalar yeniden değerlendirilebilecek
Düzenlemenin yürürlüğe girmesinden önce dolandırıcılık veya nitelikli dolandırıcılık suçlarından hüküm verilen, ancak dosyası istinaf ya da temyiz incelemesinde bulunan kişiler için de geçiş hükümleri uygulanacak.
Yeni düzenlemenin kapsamına girdiği değerlendirilen dosyalar, yeniden karar verilmesi amacıyla ilk derece mahkemelerine gönderilebilecek. İnfaz aşamasında bulunan bazı hükümlüler ise mağdurun zararını mahkemenin bildiriminden itibaren altı ay içinde tamamen karşılamaları hâlinde etkin pişmanlık hükümlerinden yararlanabilecek.
Miras kalan taşınmazların satışında yeni dönem
- Yargı Paketi ile miras yoluyla edinilen ve mirasçılar dışında başka bir kişinin mülkiyet hakkı bulunmayan taşınmazların satışında da yeni bir yöntem getiriliyor.
Ortaklığın satış yoluyla giderilmesine karar verilmesi hâlinde ilk açık artırma yalnızca taşınmazın maliki olan mirasçılar arasında yapılacak. Bu uygulama bir defaya mahsus olacak.
İlk artırmada taşınmazın satılamaması durumunda gerçekleştirilecek ikinci artırmaya diğer kişiler de katılabilecek. İlk artırmada teklifin taşınmazın belirlenen değerinin tamamına, ikinci artırmada ise en az yüzde 50’sine ulaşması gerekecek.
İdari davalarda tek hâkim sınırı 486 bin lira
Düzenlemeyle idare ve vergi mahkemelerinde tek hâkimle görülebilecek davaların kapsamı genişletiliyor.
Konusu 486 bin lirayı aşmayan bazı iptal ve tam yargı davaları tek hâkim tarafından karara bağlanacak. Öğrencilerin not, sınıf geçme, yurt, kredi ve burs işlemleriyle ilgili bazı davalar ile kamu görevlilerinin izin, yolluk, lojman ve geçici görevlendirme işlemlerine karşı açtıkları davalar da bu kapsamda değerlendirilebilecek.
Öğrenciler hakkında uzaklaştırma veya ilişik kesme sonucunu doğuran işlemler ise bu düzenlemenin dışında tutulacak.
Kanuni faiz oranının hesabı değişiyor
Paketle kanuni faiz oranının belirlenme yöntemi de yeniden düzenleniyor.
Sözleşmede farklı bir oran belirlenmemişse kanuni faiz, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının önceki yılın 31 Aralık günü kısa vadeli kredi işlemlerinde uyguladığı reeskont oranının yüzde 80’i üzerinden hesaplanacak.
30 Haziran’daki reeskont oranı ile önceki yılın sonundaki oran arasında en az 5 puanlık fark oluşması hâlinde yılın ikinci yarısında yeni oran esas alınacak.
Noterlik belgeleri elektronik ortamda gönderilebilecek
Mahkemeler, sulh ceza hâkimlikleri, cumhuriyet başsavcılıkları ve yetkili resmî kurumlar tarafından istenen noterlik belgelerinin onaylı örnekleri elektronik ortamda hazırlanarak güvenli elektronik imzayla gönderilebilecek.
Bu işlemlerde posta ve kanunda belirtilen yol masrafları dışında harç, vergi veya değerli kâğıt ücreti alınmayacak.
12. Yargı Paketi yürürlüğe girdi mi?
- Yargı Paketi, TBMM Genel Kurulunda kabul edilerek yasalaştı. Düzenlemelerin uygulanmaya başlayacağı tarihler, Resmî Gazete’de yayımlanacak kanunun yürürlük hükümlerine göre belirlenecek.
Bazı maddelerin yayımlandığı tarihte, vesayet altındaki kişilere ait taşınır ve taşınmazların elektronik satışına ilişkin hükümlerin ise yayım tarihinden üç ay sonra uygulanması öngörülüyor.
